Posiadanie narkotyków – obrona w sprawie karnej
Kancelaria Ciesielski & Oczachowska prowadzi obronę osób zatrzymanych,
podejrzanych i oskarżonych w sprawach dotyczących
posiadania narkotyków, środków odurzających oraz substancji
psychotropowych. Pomoc prawna może rozpocząć się już na etapie
zatrzymania i przeszukania, a następnie obejmować postępowanie
przygotowawcze, sądowe, odwoławcze oraz – w razie potrzeby –
postępowanie wykonawcze.
Sprawy o posiadanie narkotyków mogą dotyczyć między innymi
marihuany, kokainy, amfetaminy, MDMA, heroiny lub innych środków
odurzających i substancji psychotropowych. Dla odpowiedzialności karnej
znaczenie mają nie tylko rodzaj i ilość zabezpieczonej substancji,
lecz także okoliczności jej ujawnienia, sposób przypisania posiadania
konkretnej osobie, przeznaczenie substancji oraz pozostały materiał
dowodowy zgromadzony w postępowaniu.
W ramach obrony analizujemy, czy materiał dowodowy pozwala na przypisanie
podejrzanemu lub oskarżonemu wszystkich znamion zarzucanego czynu,
a także czy prawidłowo określono jego kwalifikację prawną – w szczególności,
czy sprawa dotyczy typu podstawowego, wypadku mniejszej wagi albo
posiadania znacznej ilości narkotyków.
Posiadanie narkotyków – jaka kara grozi?
Podstawą odpowiedzialności karnej za posiadanie środków odurzających
lub substancji psychotropowych jest przede wszystkim
art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.
Art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
Za posiadanie środków odurzających lub substancji psychotropowych
wbrew przepisom ustawy grozi
kara pozbawienia wolności do 3 lat.
Jeżeli przedmiotem czynu jest
znaczna ilość środków odurzających lub substancji
psychotropowych, zagrożenie karą wynosi
od roku do 10 lat pozbawienia wolności.
W przypadku wypadku mniejszej wagi sprawca podlega
grzywnie, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności
do roku.
Ocena, czy w konkretnej sprawie zachodzi wypadek mniejszej wagi albo
czy zabezpieczona ilość może zostać uznana za znaczną, wymaga analizy
całokształtu okoliczności sprawy. Nie należy sprowadzać jej wyłącznie
do jednej wartości liczbowej określającej wagę zabezpieczonej substancji.
Nieznaczna ilość narkotyków na własny użytek – art. 62a
W sprawach o posiadanie narkotyków szczególne znaczenie może mieć
art. 62a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.
Przepis przewiduje możliwość umorzenia postępowania również przed
wydaniem postanowienia o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia, jeżeli
spełnione są określone w ustawie przesłanki.
Jeżeli przedmiotem czynu z art. 62 ust. 1 lub 3 jest
nieznaczna ilość środków odurzających lub substancji
psychotropowych przeznaczona na własny użytek sprawcy,
a orzeczenie kary byłoby niecelowe ze względu na okoliczności
popełnienia czynu i stopień jego społecznej szkodliwości,
postępowanie może zostać umorzone.
Nie oznacza to, że każde posiadanie niewielkiej ilości narkotyków
automatycznie prowadzi do umorzenia. Konieczna jest indywidualna analiza
wszystkich ustawowych przesłanek. Adwokat może ocenić, czy w konkretnej
sprawie istnieją podstawy do wystąpienia o zastosowanie art. 62a oraz
jakie argumenty i dowody mogą mieć znaczenie dla takiego rozstrzygnięcia.
Zatrzymanie za narkotyki, przeszukanie i materiał dowodowy
Sprawy o posiadanie narkotyków często rozpoczynają się od
zatrzymania za narkotyki
,
kontroli, przeszukania osoby, pojazdu, mieszkania lub innych pomieszczeń
oraz zabezpieczenia substancji, telefonu, komputera albo innych przedmiotów.
Na tym etapie istotne jest ustalenie nie tylko tego, jaka substancja
została ujawniona, ale również gdzie ją znaleziono, do kogo należało
miejsce lub przedmiot, w którym była przechowywana, kto miał do niej
faktyczny dostęp oraz jakie inne dowody wiążą ją z konkretną osobą.
W ramach obrony analizujemy protokoły zatrzymania i przeszukania,
dokumentację dotyczącą zabezpieczenia rzeczy, wyniki badań laboratoryjnych
i opinie biegłych, materiał z urządzeń elektronicznych, zeznania świadków
oraz wyjaśnienia osób uczestniczących w postępowaniu.
Sprawdzamy również prawidłowość przeprowadzenia czynności procesowych
i sposób uzyskania materiału dowodowego. Ewentualne uchybienia proceduralne
wymagają oceny pod kątem ich znaczenia dla dopuszczalności, wiarygodności
i oceny poszczególnych dowodów oraz dalszego przebiegu postępowania.
Znaczna ilość narkotyków – znaczenie dla odpowiedzialności karnej
Zarzut dotyczący znacznej ilości narkotyków może
istotnie wpływać na zakres odpowiedzialności karnej, ponieważ
art. 62 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii przewiduje
w takim przypadku karę pozbawienia wolności
od roku do 10 lat.
Ustawa nie wskazuje jednej sztywnej granicy wyrażonej w gramach,
po przekroczeniu której każda ilość automatycznie staje się
„znaczna”. Ocena wymaga uwzględnienia okoliczności konkretnej sprawy,
w tym rodzaju środka, ilości zabezpieczonej substancji oraz ustaleń
wynikających z materiału dowodowego.
W ramach obrony znaczenie może mieć analiza wyników badań laboratoryjnych,
sposobu określenia ilości zabezpieczonej substancji, opinii biegłych
oraz podstaw, na których organy prowadzące postępowanie przyjęły
kwalifikację z art. 62 ust. 2.
Posiadanie narkotyków na własny użytek a inne przestępstwa narkotykowe
Sam fakt posiadania substancji nie oznacza automatycznie, że dana osoba
uczestniczyła w jej sprzedaży lub wprowadzaniu do obrotu. Jeżeli jednak
materiał dowodowy obejmuje dodatkowo korespondencję, sposób przygotowania
substancji, przepływy finansowe, zeznania innych osób albo inne
okoliczności, organy ścigania mogą rozważać także inne kwalifikacje prawne.
W takich sprawach konieczne jest rozróżnienie pomiędzy
posiadaniem narkotyków a zachowaniami mogącymi podlegać
przepisom dotyczącym
handlu narkotykami
,
wprowadzania środków odurzających do obrotu, uczestniczenia w obrocie
albo udzielania takich środków innym osobom.
Jeżeli sprawa obejmuje przywóz, wywóz, przewóz, wewnątrzwspólnotowe
nabycie lub wewnątrzwspólnotową dostawę środków lub substancji,
odrębnej analizy może wymagać odpowiedzialność związana z
przemytem narkotyków
.
Natomiast w sprawach, w których zarzuty dotyczą wytwarzania,
przetwarzania, przerabiania środków odurzających lub nielegalnej
uprawy konopi, zastosowanie mogą znaleźć przepisy właściwe dla
produkcji i uprawy narkotyków
.
Adwokat w sprawie o posiadanie narkotyków – zakres obrony
Kancelaria Ciesielski & Oczachowska prowadzi
obronę w sprawach narkotykowych na wszystkich etapach
postępowania. Pomoc adwokata może obejmować udział w przesłuchaniu,
analizę akt i materiału dowodowego, przygotowanie wniosków dowodowych
i procesowych, reprezentację podczas posiedzeń dotyczących środków
zapobiegawczych oraz obronę przed sądem.
W zależności od okoliczności konkretnej sprawy analizujemy między innymi:
-
czy materiał dowodowy pozwala przypisać podejrzanemu posiadanie
zabezpieczonej substancji;
-
rodzaj i ilość substancji ustalone na podstawie badań laboratoryjnych
oraz opinii biegłych;
-
możliwość zakwalifikowania czynu jako wypadku mniejszej wagi;
-
przesłanki umorzenia postępowania na podstawie art. 62a ustawy
o przeciwdziałaniu narkomanii;
-
podstawy przyjęcia kwalifikacji dotyczącej znacznej ilości narkotyków;
-
prawidłowość przeprowadzenia zatrzymania, przeszukania oraz
zabezpieczenia materiału dowodowego;
-
zeznania świadków, wyjaśnienia innych osób oraz materiał
pochodzący z urządzeń elektronicznych;
-
możliwość zastosowania rozwiązań przewidzianych przez przepisy
prawa karnego i ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.
Strategia obrony jest ustalana indywidualnie po analizie zarzutów,
sytuacji procesowej klienta oraz materiału zgromadzonego
w konkretnej sprawie.
Leczenie i rozwiązania przewidziane dla osób uzależnionych
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii przewiduje szczególne rozwiązania
dotyczące osób uzależnionych lub używających szkodliwie substancji
psychoaktywnych. W odpowiednich przypadkach znaczenie mogą mieć
między innymi przepisy art. 70a i art. 72 ustawy.
Art. 70a – informacje dotyczące używania substancji psychoaktywnych
Jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie, że sprawca jest osobą uzależnioną
lub używającą szkodliwie substancji psychoaktywnej, w postępowaniu mogą
zostać podjęte czynności przewidziane w art. 70a ustawy, w tym zebranie
odpowiednich informacji przez uprawnionego specjalistę.
Art. 72 – leczenie, rehabilitacja lub program edukacyjno-profilaktyczny
W określonych ustawowo sytuacjach podjęcie przez osobę uzależnioną
lub używającą szkodliwie substancji psychoaktywnej leczenia,
rehabilitacji albo udziału w programie edukacyjno-profilaktycznym
może mieć znaczenie dla dalszego toku postępowania.
Rozwiązania te nie są stosowane automatycznie. Ich zastosowanie
wymaga spełnienia przesłanek określonych w ustawie oraz oceny
okoliczności konkretnego postępowania.
Warunkowe umorzenie postępowania w sprawie o posiadanie narkotyków
Niezależnie od szczególnego rozwiązania przewidzianego w art. 62a,
w odpowiednich sprawach możliwe może być także
warunkowe umorzenie postępowania na zasadach
wynikających z Kodeksu karnego.
Art. 66 Kodeksu karnego
Zastosowanie warunkowego umorzenia wymaga spełnienia przesłanek
przewidzianych w Kodeksie karnym, dotyczących między innymi stopnia
winy i społecznej szkodliwości czynu, okoliczności jego popełnienia
oraz prognozy dotyczącej dalszego przestrzegania porządku prawnego
przez sprawcę.
Co do zasady warunkowego umorzenia nie stosuje się wobec sprawcy
przestępstwa zagrożonego karą przekraczającą 5 lat pozbawienia wolności.
Umorzenie na podstawie art. 62a ustawy o przeciwdziałaniu
narkomanii oraz warunkowe umorzenie postępowania nie są tym samym
rozwiązaniem. Są to odrębne instytucje prawne, dla których
ustawodawca przewidział odmienne przesłanki.
Obrona przed sądem i postępowanie odwoławcze
Jeżeli sprawa zostanie skierowana do sądu, kancelaria może prowadzić
dalszą obronę oskarżonego, uczestniczyć w rozprawach, składać wnioski
dowodowe oraz przedstawiać argumentację dotyczącą sprawstwa,
kwalifikacji prawnej, oceny dowodów i zakresu odpowiedzialności karnej.
W przypadku wydania wyroku analizujemy również podstawy do wniesienia
apelacji, w szczególności pod kątem prawidłowości ustaleń faktycznych,
oceny materiału dowodowego, zastosowania przepisów prawa materialnego
i procesowego oraz wymiaru kary.
Celem obrony jest wykorzystanie środków prawnych odpowiednich do sytuacji
procesowej klienta oraz materiału dowodowego zgromadzonego w konkretnej
sprawie.